Czêsto zadawane pytania Nasz poradnik w kiosku Nasz poradnik w kiosku

S£OWNICZEK KREDYTOWY

Aneks - zmiana warunków umowy pomiêdzy bankiem a klientem. W przypadku zmiany warunków umowy kredytu hipotecznego (np. zmiany zasad naliczania oprocentowania, przewalutowania) dokonywana jest zawsze w formie pisemnej.

Bankowy tytu³ egzekucyjny - zgoda na natychmiastow± windykacjê nale¿no¶ci w razie niesp³acenia d³ugu, któr± podpisujemy bior±c kredyt hipoteczny. Z takim tytu³em bank nie musi i¶æ do s±du i procesowaæ siê z nami o zap³atê pieniêdzy, lecz od razu wszczyna procedurê windykacyjn± u komornika.

Banki hipoteczne - instytucje finansowe, które mog± udzielaæ tylko kredytów hipotecznych. Np. Nykredit, BPH Bank Hipoteczny. Dzia³aj± na podstawie odrêbnej ustawy. Konkuruj± ze zwyk³ymi bankami - np. BPH, PKO BP, Millennium na rynku kredytów mieszkaniowych.

BIK - Biuro Informacji Kredytowej SA, instytucja prowadz±ca rejestr wszystkich kredytobiorców w Polsce. BIK interesuje siê ka¿dym, kto kiedykolwiek mia³ w banku kredyt, po¿yczkê, kartê kredytow±. To, czy terminowo sp³acamy nale¿no¶æ, jest monitorowane. Dziêki BIK banki mog± sprawdziæ wiarygodno¶æ klientów. Na przyk³ad, czy chc±c podpisaæ umowê kredytow±, nie zataili innych po¿yczek, które wziêli.

Cesja praw z ubezpieczenia - przeniesienie praw wynikaj±cych z umowy ubezpieczenia na bank. W przypadku kredytów hipotecznych zazwyczaj wystêpuje umowa ubezpieczenia nieruchomo¶ci z cesj± na bank. Zabezpiecza ona interesy banku. Je¶li nieruchomo¶æ, na któr± po¿yczyli¶my, ulegnie spaleniu, zalaniu, zniszczeniu itp., bank odzyska pieni±dze z polisy ubezpieczeniowej.

Cesja wierzytelno¶ci - jest to przeniesienie wierzytelno¶ci: umowa, przez któr± wierzyciel przenosi swoj± wierzytelno¶æ na osobê trzeci± (np. bank sprzedaje d³ug firmie odzyskuj±cej d³ugi).

D³u¿nik - osoba zobowi±zana do okre¶lonego ¶wiadczenia na rzecz wierzyciela. W przypadku kredytu hipotecznego d³u¿nikiem jest klient, który wzi±³ kredyt i zobowi±za³ siê do jego sp³aty. Wierzycielem jest bank.

EURIBOR - skrót od European Interbank Offered Rate, stopa procentowa kredytów w strefie euro oferowanych pomiêdzy bankami. Wyliczana na podstawie ¶redniej z 57 najwiêkszych banków eurolandu. Podstawa wyliczania oprocentowania kredytów w euro.

Harmonogram p³atno¶ci - terminarz p³atno¶ci za nowo budowane mieszkanie, ustalony przez dewelopera z klientem. Powi±zany jest on zazwyczaj z postêpem prac budowlanych. Harmonogram p³atno¶ci uzgadniamy tak¿e z bankiem, je¶li kredyt hipoteczny wyp³aca on w kilku transzach (zob. dalej). Na przyk³ad przy budowie domu metod± gospodarcz±. Wyp³ata kolejnej transzy nastêpuje po zamkniêciu kolejnego etapu prac (fundamenty, stan surowy itd.).

Hipoteka - sposób, w jaki bank udzielaj±c kredytu na mieszkanie lub dom zabezpiecza swoje interesy. To ograniczone prawo rzeczowe na nieruchomo¶ci. Ustanawia siê je miêdzy wierzycielem (bankiem) i d³u¿nikiem (kredytobiorc±) poprzez wpisanie do ksiêgi wieczystej. Wniosek do s±du o dokonanie wpisu mo¿e byæ z³o¿ony przez w³a¶ciciela nieruchomo¶ci lub bank. Wpis w ksiêdze wieczystej oznacza d³ug ci±¿±cy na nieruchomo¶ci. Ka¿dy, kto bêdzie np. chcia³ kupiæ j± od nas, bêdzie wiedzia³, ¿e kupuje j± razem z kredytem do sp³acenia. Bank poprzez hipotekê zastrzega sobie prawo do ewentualnego zbycia nieruchomo¶ci w przypadku, gdy raty nie bêd± sp³acane.

Hipoteka kaucyjna - hipoteka stanowi±ca zabezpieczenie d³ugu o nie ustalonej wysoko¶ci (np. mo¿e zawieraæ odsetki, koszty windykacji itp.).

Hipoteka zwyk³a - hipoteka stanowi±ca zabezpieczenie d³ugu okre¶lonego co do rodzaju i wysoko¶ci (wpisywana jest ustalona kwota, np. kredytu wraz z odsetkami).

Karencja - czas od momentu podpisania umowy kredytowej z bankiem i wyp³aty pieniêdzy do momentu rozpoczêcia przez klienta sp³acania kredytu (wp³acenia pierwszej raty). Niektóre banki w promocji oferuj± np. 3-miesiêczny okres karencji.

Karencja sp³aty kapita³u - niektóre banki dopuszczaj± sytuacjê, w której klient przez jaki¶ czas nie sp³aca kapita³u, a jedynie same odsetki (zob. te¿ wakacje kredytowe).

Kredyt hipoteczny - kredyt udzielany przez bank, zabezpieczony ustanowieniem hipoteki na nieruchomo¶ci.

Kredyt konsolidacyjny - zebranie wszystkich d³ugów klienta, np. z tytu³u kredytu mieszkaniowego, samochodowego, karty kredytowej oraz zakupów na raty w jeden i sp³acenie nowego d³ugu przez bank jednym kredytem.

Kredyt refinansowy - sp³acenie ju¿ zaci±gniêtego kredytu innym, czasem na lepszych warunkach.

Kredyt walutowy - wysoko¶æ po¿yczonej kwoty, rat i odsetek jest ustalona w z³otówkach, ale wed³ug warto¶ci waluty kredytu, w której jest rozliczany (euro, franka itd.).

Ksiêga wieczysta - urzêdowy rejestr okre¶laj±cy stan prawny nieruchomo¶ci (domu, mieszkania, dzia³ki). Ksiêgi wieczyste s± zak³adane i prowadzone przez wydzia³y wieczysto-ksiêgowe s±dów rejonowych. Zawieraj± informacje na temat lokalizacji nieruchomo¶ci, w³a¶cicieli, s³u¿ebno¶ci i ustanowionych hipotek. To do ksiêgi wieczystej (a wiêc z domniemaniem podania do publicznej wiadomo¶ci) bêdzie wpisany nasz kredyt na mieszkanie czy dzia³kê.

LIBOR - wska¼nik nazywany potocznie cen± pieni±dza w Europie. LIBOR (od London Interbank Offered Rate) to stopa procentowa kredytów oferowanych na rynku miêdzybankowym w Londynie. Podawana jest codziennie o godz. 11.00 przez cztery g³ówne banki (Bankers Trust, Bank of Tokyo, Barclays i National Westminster). Na jej podstawie banki wyliczaj± oprocentowanie kredytów mieszkaniowych w walutach USD, EUR, CHF. Niektóre banki wyliczaj± oprocentowanie na podstawie stopy za trzy miesi±ce (tzw. LIBOR 3M), inne na podstawie stopy sze¶ciomiesiêcznej (LIBOR 6M) lub jednomiesiêcznej (LIBOR 1M).

LTV (od loan to value) - wspó³czynnik warto¶ci kwoty udzielanego kredytu hipotecznego do warto¶ci nieruchomo¶ci b±d¼ ceny jej sprzeda¿y. Je¿eli LTV wynosi 100 proc., to znaczy ¿e bank udzieli³ kredytu na 100 proc. warto¶ci nieruchomo¶ci.

Mar¿a - ustalana przez bank. Jest to zysk banku z udzielonego kredytu, czyli cena, jak± mu p³acimy za to, ¿e po¿yczy³ nam pieni±dze. Mar¿a stanowi sk³adnik oprocentowania.

Odroczenie p³atno¶ci - udzielenie przez bank zgody na tymczasowe (zazwyczaj nie wiêcej ni¿ kilka miesiêcy) zaprzestanie przez d³u¿nika sp³acania kredytu. Zazwyczaj udziela siê je w trudnej sytuacji ¿yciowej (wypadek, utrata pracy itp.). W czasie odroczenia p³atno¶ci odsetki nadal narastaj±.

Okres kredytowania - okres od dnia podpisania umowy kredytowej lub wyp³acenia pieniêdzy przez bank do dnia ca³kowitej sp³aty kredytu wraz z odsetkami. Bank po¿ycza pieni±dze na czas od kilkunastu miesiêcy do nawet 45 lat.

Okres odsetkowy - okres, za który do raty kredytu doliczane s± odsetki. Zazwyczaj ratê i odsetki oblicza siê co miesi±c.

Okres przej¶ciowy - niektóre banki nazywaj± tak czas od momentu wyp³aty pieniêdzy do momentu, gdy przedstawimy bankowi wpis do hipoteki na nieruchomo¶ci. Poniewa¿ trwa to zazwyczaj kilka miesiêcy, jest to dla banku okres podwy¿szonego ryzyka, co ów rekompensuje sobie podnosz±c nam oprocentowanie b±d¼ wymagaj±c obowi±zkowego ubezpieczenia kredytu (zob. ubezpieczenie pomostowe).

Oprocentowanie kredytu - koszt, jaki ponosimy, po¿yczaj±c od banku pieni±dze. Nowoczesne banki konstruuj± oprocentowanie przejrzy¶cie, np. WIBOR 3M + mar¿a banku (zob. w s³owniczku).

Oprocentowanie sta³e - oprocentowanie kredytu niezmienne, niezale¿ne od sytuacji rynkowej (np. zmiany stóp procentowych). Oprocento-wanie sta³e mo¿na w pewnych przypadkach i po jakim¶ czasie (np. roku) negocjowaæ.

Oprocentowanie zmienne - jest uzale¿nione od sytuacji rynkowej. Najczê¶ciej jest okre¶lane na podstawie stóp procentowych lub wska¼ników: WIBOR, LIBOR, EURIBOR (zob. w s³owniczku).

Porêczenie - dodatkowe zabezpieczenie, które dostaje bank. Porêczyciel zobowi±zuje siê do sp³aty kredytu wraz z odsetkami, gdyby kredytobiorca nie sp³aci³ go w okre¶lonym w umowie terminie. Obecnie wypierane przez przyst±pienie do d³ugu (zob. w s³owniczku).

Promesa kredytowa - pisemne przyrzeczenie udzielenia kredytu przez bank, wymagane czasem przez deweloperów przed podpisaniem umowy na kupno mieszkania.

Prowizja banku - jednorazowa op³ata za udzielenie kredytu. Wynosi najczê¶ciej 0,5%-3,5% wysoko¶ci po¿yczki.

Przewalutowanie - zmiana waluty, w której rozliczany jest kredyt. Na przyk³ad przewalutowanie ze z³otówek na franki szwajcarskie oznacza przeliczenie pozosta³ej do sp³aty kwoty na franki.

Przyst±pienie do d³ugu - sytuacja, w której grupa osób zobowi±zuje siê sp³acaæ kredyt wziêty przez jedn± z nich. Np. rodzice wspó³przystêpuj± do kredytu dziecka. Choæ nieruchomo¶æ bêdzie dziecka, kredyt bêdzie wspólny.

Rata kredytu - sp³acaj±c raty, sp³acamy kredyt. Zazwyczaj ratê trzeba sp³acaæ raz w miesi±cu. Suma ta sk³ada siê z dwóch czê¶ci (niektóre banki wyszczególniaj± to nawet na wyci±gu): sp³aty po¿yczonego kapita³u oraz naliczonych odsetek. Rozró¿niamy raty malej±ce i równe.

Raty malej±ce - raty, w których czê¶æ kapita³owa jest sta³a, a czê¶æ odsetkowa zmniejsza siê z ka¿d± nastêpn± rat±. Gdy kredyt sp³acamy w ratach malej±cych, w pocz±tkowym okresie s± one najwy¿sze (bo od wysokiego kapita³u po¿yczonego naliczone s± wysokie odsetki). Gdy jednak warto¶æ kapita³u siê zmniejsza, zmniejszaj± siê te¿ odsetki.

Raty równe (annuitetowe) - raty o sta³ej wysoko¶ci przez ca³y okres kredytowania. Na pocz±tku w sp³acanej racie mamy przede wszystkim czê¶æ odsetkow±, dopiero po kilku latach zaczynamy sp³acaæ wiêcej kapita³u.

Rynek pierwotny - obejmuje mieszkania i domy nowo wybudowane przez deweloperów, spó³dzielnie lub osoby fizyczne.

Rynek wtórny - obejmuje mieszkania i domy, które by³y ju¿ wcze¶niej przez kogo¶ posiadane lub zamieszkane.

Ryzyko kursowe - wystêpuje przy kredytach walutowych (w euro, dolarze, franku szwajcarskim). Jest to ryzyko wzrostu warto¶ci waluty, w której mamy rozliczany kredyt. Je¶li waluta podro¿eje, bêdziemy musieli oddaæ wiêcej.

Spread walutowy - ró¿nica pomiêdzy cen± kupna a cen± sprzeda¿y waluty. Posiadacze kredytów walutowych musz± p³aciæ równie¿ spread, bo bank wylicza im kwotê kredytu po cenie skupu waluty w bankowym okienku (ni¿szej), za¶ ratê wed³ug ceny sprzeda¿y (wy¿szej). Bank na tym zarabia i to niema³o: 3-4,5 proc. To najwiêkszy koszt ukryty kredytu hipotecznego.

Stopa procentowa banku - stopa oprocentowania kredytu ustalana przez zarz±d banku. Cena, jak± p³acimy za kredyt. Zazwyczaj jest zale¿na od aktualnej sytuacji na rynku (warto¶ci stóp procentowych).

Transza - wyp³ata czê¶ci kwoty kredytu. Kredyt mieszkaniowy zazwyczaj wyp³acany jest w jednej transzy. Je¿eli mieszkanie dopiero jest w budowie oraz w przypadku kredytu wziêtego na budowê domu, pieni±dze s± wyp³acane w kilku transzach.

Ubezpieczenie niskiego wk³adu w³asnego - dodatkowa forma zabezpieczenia stosowana przez banki przy udzieleniu kredytu na 100 proc. warto¶ci nieruchomo¶ci. Dodatkowe ubezpieczenie w postaci wy¿szego oprocentowania doliczane jest do tej czê¶ci kwoty kredytu, któr± bank zazwyczaj przyjmuje jako minimalny wk³ad w³asny (np. 20 proc.).

Ubezpieczenie pomostowe - dodatkowa forma zabezpieczenia stosowana przez banki w okresie od wyp³acenia pieniêdzy na transakcjê do momentu wpisania przez s±d hipoteki. Zazwyczaj trwa to kilka miesiêcy. W tym czasie musimy p³aciæ nieco wy¿sze oprocentowanie.

Umowa kredytowa - umowa zawierana pomiêdzy bankiem a kredytobiorc±. Bank wyp³aca pieni±dze i staje siê wierzycielem - bêdzie ¿±da³ zwrotu d³ugu w ratach. Kredytobiorca staje siê d³u¿nikiem.

Umowa przedwstêpna - umowa, w której kupuj±cy i deweloper (dot. rynku pierwotnego) lub sprzedaj±cy (dot. rynku wtórnego) zobowi±zuj± siê do zawarcia notarialnej umowy kupna-sprzeda¿y nieruchomo¶ci. Je¶li bierzemy kredyt w banku, bêdzie ona niezbêdna, i to w formie aktu notarialnego (dodatkowy koszt).

Wakacje kredytowe - mo¿liwo¶æ zaprzestania sp³acania przez klienta kredytu na jaki¶ czas (np. 3 miesi±ce) bez podania przyczyn. Tego rodzaju mo¿liwo¶æ oferuje coraz wiêcej banków.

WIBOR - wska¼nik WIBOR (od Warsaw Interbank Offered Rate) nazywany jest potocznie cen± pieni±dza w Polsce. Podawany jest codziennie o godz. 11.00. Oznacza stopê procentow±, na jak± banki po¿yczaj± sobie z³otówki (WIBOR 3M - na trzy miesi±ce, WIBOR 6M - na pó³ roku, WIBOR 1Y - na rok itd.). Podstawa wyliczania oprocentowania kredytów udzielanych w z³otówkach.

Wierzyciel - uprawniony do otrzymania ¶wiadczenia od d³u¿nika. W przypadku kredytu wierzycielem jest bank.

Wk³ad w³asny - czê¶æ pieniêdzy, któr± przy zakupie nieruchomo¶ci klient wp³aca z w³asnej kieszeni. Zazwyczaj im wiêkszy wk³ad w³asny, tym lepsze warunki kredytu mo¿emy dostaæ.

Zdolno¶æ kredytowa - zdolno¶æ kredytobiorcy do sp³aty kredytu razem z odsetkami. Bank bada, czy po odjêciu z pensji wszystkich sta³ych op³at oraz kosztów ¿ycia wystarczy nam pieniêdzy na ratê.

We¼ kredyt online